Feb. 27, 2013

Πατριδογευσία, της Ελένης Καλαματιανού

Καρυδόριζο με κοτόπουλο
 
της Ελένης Καλαματιανού
 
 «Όταν ήμουν μικρή, δεν μου άρεσε η κουζίνα μας. Μου έπεφτε πολύ βαριά. Πολύ πιπέρι, ρε παιδί μου! Προτιμούσα τα μπισκότα και τις σοκολάτες», λέει η Άουα και βάζει τα γέλια. Αυτό βέβαια, στην πορεία άλλαξε. Όπως συμβαίνει με τους περισσότερους από εμάς που μεγαλώνοντας εκτιμούμε μέχρι λατρείας πράγματα, πρόσωπα και καταστάσεις που πιτσιρίκια απεχθανόμασταν, έτσι και η Άουα. Με τα χρόνια αγάπησε την μαγειρική των παιδικών της χρόνων και τις μυρωδιές της άλλης της πατρίδας. Της λείπει τόσο πολύ, άλλωστε. Η Άουα Σάνκο είναι από το Φρίταουν, την πρωτεύουσα της Σιέρα Λεόνε. Εκεί γεννήθηκε, εκεί έζησε τα παιδικά της χρόνια μέχρι να κάνει το άλμα προς την Ευρώπη. Η μπίλια έκατσε στην Ελλάδα.
 
«Όταν σκέφτομαι την πατρίδα, η πρώτη εικόνα που μου έρχεται στο μυαλό είναι εκείνη της μάνας να μας περιμένει, καθισμένη στο σαλόνι. Να μας βλέπει με το επιβλητικό και γεμάτο στοργή εκείνο ύφος, τις κινήσεις, πώς μπαινοβγαίνουμε…». Το σπίτι ήταν στο Central One, Στο 25 Sackville Street. Οκτώ ήταν τα παιδιά της οικογένειας. Εξι αγόρια και δύο κορίτσια. Η Άουα ήταν το στερνοπαίδι. Τα παιδικά παιχνίδια είναι κοινά παγκοσμίως, εφόσον βεβαίως, το επιτρέψουν οι συνθήκες. «Παίζαμε με κούκλες, με αρκουδάκια. Παίζαμε κυνηγητό και ένα παιχνίδι… Πώς να το εξηγήσω;…». Σηκώνεται, στέκει στο κέντρο της μικρής κουζίνας και μου δείχνει… Κουτσό! Ναι, κουτσό! «Αντά» το λέμε στη γλώσσα μας. Το «μποτκίντι», ένα παιχνίδι με βόλους, ήταν το αγαπημένο παιχνίδι των αγοριών. Είχε πολύ πλάκα. 
 
Μαζί με την Άουα, μαζί μας είναι η Λορέτα Μακόλι, επίσης από το Φρίταουν, και η Έστα Οκόμπα από τη πρωτεύουσα της Νιγηρίας Λάγκος. Η Άουα και η Λορέτα κάνουν το κατιτίς τους, αλλά η αλήθεια είναι ότι η Έστα έχει τον πρώτο λόγο στην κουζίνα. Η σημερινή συνταγή είναι ιδιαιτέρως αγαπητή σε όλες της χώρες της Δυτικής Αφρικής. Είναι μάλιστα, ένα έδεσμα που ετοιμάζεται κυρίως σε γιορτές και επίσημες εκδηλώσεις. Το καρυδόρυζο και τα φύλλα από κασάβα (ένα φυτό σαν γλυκοπατάτα, πλούσιο σε υδατάνθρακες) είναι από τα αγαπημένα της Δυτικής Αφρικής.
 
«Και ποιο είναι το πρώτο μέρος πού θα με πήγαινες στο Φρίταουν, αν πηγαίναμε παρέα ένα ταξίδι;», την ρωτάω. «Θα σε πήγαινα στο Cotton Tree». Το Cotton Tree είναι ένα από τα πιο διάσημα δένδρα του κόσμου, ίσως. Εκεί ήταν που, σύμφωνα με το θρύλο, οι πρώτοι ελεύθεροι αφροαμερικάνοι, έχοντας απαλλαγεί από τη δουλεία, πολεμώντας κατά τον Άγγλων στον αμερικανικό πόλεμο της ανεξαρτησίας ίδρυσαν, το 1792, το Freetown -που σημαίνει «ελεύθερη πόλη». 
 
Η Σιέρα Λεόνε έχει έναν τεράστιο ορυκτό πλούτο, από διαμάντια και χρυσό μέχρι τιτάνιο και βωξίτη, αλλά και το τέταρτο χαμηλότερο προσδόκιμο ζωής στον πλανήτη (μόλις 42,6 χρόνια).
 
Η Άουα έχει και τρεις κόρες. Η μεγάλη, η Καντίτζα, είναι 28 χρόνων και ζει στο Λονδίνο. Οι άλλες δύο, η 19χρονη Στεφανία και η 16χρονη Μαρί έχουν γεννηθεί εδώ, στην Ελλάδα. Είναι αυτό που λέμε «βέρες» Ελληνίδες. Αν τις αναγνώριζε και αυτό το μόρφωμα κράτους που υποτίθεται πως μας υπηρετεί… 
 
 
Υλικά
1 κουτί πελτέ μεγάλο (410γρ.)
600 γρ. σκόνη καρύδα
3 κρεμμύδια
Αλάτι 
Πιπέρι
Ρίγανη
1 κουταλάκι κάρι
2 κιλά ρύζι μπασμάτι
1 κοτόπουλο
 
Εκτέλεση
Τσιγαρίζουμε το κοτόπουλο και το αφήνουμε στην άκρη. Βάζουμε τη σκόνη καρύδας στο νερό μέχρι να βράσει για 5’ λεπτά. Το στραγγίζουμε. Κρατάμε το γάλα. Σε μια άλλη κατσαρόλα βάζουμε λίγο λάδι. Τσιγαρίζουμε το κρεμμύδι και προσθέτουμε την ντομάτα, το αλάτι, το πιπέρι, τη ρίγανη και το κάρι. Προσθέτουμε το κοτόπουλο. Όταν είναι έτοιμο το κοτόπουλο, το αφαιρούμε από την κατσαρόλα και ρίχνουμε μέσα το ρύζι. Σε περίπου 15’ λεπτά που θα είναι έτοιμο το ρύζι, είναι έτοιμο για το γεύμα. Καρυδόρυζο με κοτόπουλο. Συνολικός χρόνος: 1 ώρα και 30 λεπτά. 
 

Issue Articles